In de jaren zestig was Nederland onverwacht een belangrijke speler in de wereld van de gitaarproductie. Een van de bekendste namen uit die periode was Egmond, een gitaarmerk dat uitgroeide van een klein familiebedrijf tot een van de grootste producenten van Europa. Hoewel het merk inmiddels verdwenen is, heeft Egmond een blijvende plek in de geschiedenis van de gitaar.
Van muziekzaak naar fabriek
Het verhaal van Egmond begint in Eindhoven. Daar begon Uilke Egmond in de jaren dertig een muziekwinkel waar ook gitaren werden verkocht en gerepareerd. Niet veel later begon hij zelf gitaren te bouwen. In die beginperiode ging het nog om kleine aantallen, soms niet meer dan een instrument per week.
In 1940 sloten zijn zonen Gerard, Dick en Jaap zich bij het bedrijf aan. Het familiebedrijf kreeg daardoor meer structuur en capaciteit. Na de Tweede Wereldoorlog werd het bedrijf officieel geregistreerd onder de naam Musica Muziekinstrumenten en begon de productie langzaam te groeien.
Snelle groei in de jaren vijftig
In de jaren vijftig ontwikkelde Egmond zich snel. Rond 1950 had het bedrijf ongeveer vijftien medewerkers en produceerde het al enkele honderden gitaren per week. De vraag naar gitaren nam sterk toe, mede door de opkomst van populaire muziek en de groeiende belangstelling voor gitaarmuziek.
Om de productie verder op te schalen verhuisde het bedrijf uiteindelijk naar Best, waar een moderne fabriek werd gebouwd. Vanuit deze fabriek konden grotere aantallen gitaren worden geproduceerd. Rond 1960 lag de productie al rond de honderdduizend instrumenten per jaar.
Een groot deel daarvan was bestemd voor export. In sommige jaren ging tot negentig procent van de productie naar het buitenland, met name naar de Verenigde Staten en andere Europese landen.
De gitaar van een generatie beginners
Egmond richtte zich vooral op betaalbare gitaren voor beginners. In een tijd waarin rock ’n roll en beatmuziek steeds populairder werden, zochten veel jongeren een eerste instrument dat niet te duur was. Egmond speelde daar slim op in.
Voor veel muzikanten was een Egmond de eerste gitaar waarop ze leerden spelen. Zelfs beroemde muzikanten kwamen ermee in aanraking. George Harrison kreeg als jonge gitarist bijvoorbeeld een Egmond-gitaar van zijn vader, omdat duurdere merken simpelweg buiten bereik lagen.
Hoewel de gitaren niet dezelfde reputatie hadden als Amerikaanse topmerken, waren ze voor veel beginnende muzikanten een belangrijke eerste stap.
Elektrische gitaren en massaproductie
In de jaren zestig begon Egmond ook elektrische gitaren op grotere schaal te produceren. De populariteit van beat- en rockmuziek zorgde voor een enorme vraag naar dit soort instrumenten.
De fabriek in Best groeide uit tot een belangrijk productiecentrum. De productie liep op tot duizenden gitaren per week en Egmond werd een van de grootste gitaarproducenten van Europa.
Concurrentie uit Azië
Aan het einde van de jaren zestig veranderde de markt snel. Fabrikanten uit Japan en later uit andere Aziatische landen brachten grote aantallen goedkope gitaren op de markt. Deze concurrentie maakte het voor Europese producenten steeds moeilijker om te blijven concurreren.
Ook Egmond kreeg het daardoor zwaar. De productie liep terug en het bedrijf kwam in financiële problemen. In 1974 viel uiteindelijk het doek en ging het bedrijf failliet.
Een Nederlandse naam in de gitaarhistorie
Hoewel Egmond ooit vooral bekend stond als fabrikant van betaalbare beginnersgitaren, heeft het merk inmiddels een bijzondere plek gekregen in de geschiedenis van de gitaar. Voor veel verzamelaars zijn Egmond-instrumenten tegenwoordig interessant als vintage gitaren uit een tijd waarin Nederland een onverwacht grote rol speelde in de wereldwijde gitaarindustrie.
De gitaren uit Eindhoven en Best herinneren aan een periode waarin duizenden muzikanten hun eerste akkoorden leerden op een instrument dat gewoon uit Nederland kwam.